Verantwoordelijkheid

Als alles toch genade is, waarom zou je je dan nog inspannen? Waarom zou je nog goede werken doen, als dat toch niet uitmaakt? Tijdens mijn college over de gereformeerde belijdenisgeschriften, kwamen zulke vragen regelmatig op. De periode ervoor had ik nog een ethiekcollege over persoonlijke verantwoordelijkheid gegeven, maar passen ‘genade’ en ‘verantwoordelijkheid’ eigenlijk wel bij elkaar?

Erasmus bekritiseerde Luther dat het allemaal wel waar mocht zijn van ‘alleen geloof’ en ‘alleen genade’, maar dat je dat beter niet te hard kon roepen. Mensen zouden daar toch maar misbruik van maken en niet eens meer proberen om goed te leven. Zijn genade en verantwoordelijkheid met elkaar in tegenspraak?

Gisteren las ik in de krant een artikel over de zwarte jeugd in Zuid Afrika. De meesten zijn werkeloos en doen niet zo veel. Ze voelen zich slachtoffer van ‘het systeem’, en menen dat ze recht hebben op rijkdom en succes net zoals de blanken dat vroeger kregen. In het artikel werd gezegd dat het met de jeugd in Brazilië en Spanje niet veel anders is. Volgens de auteur zouden ze verantwoordelijkheid moeten leren nemen, ze zouden een visie moeten hebben van wat ze willen met hun leven en daar dan aan werken, dan komen geld en succes vanzelf.

Het artikel deed mij denken aan iets wat ik las over straatjeugd in België. Ze hangen wat rond en wachten. Een visie hebben ze wel: ze dromen er niet van gewoon profvoetballer te worden, maar willen meteen de nieuwe Messi zijn. Niet dat ze daar iets aan doen, ze wachten, wachten tot de wereld hen herkent en erkent als die nieuwe Messi.

Ik denk dat zo’n visie niet echt helpt bij het nemen van verantwoordelijkheid. En ik denk ook niet dat het beloven van geld en succes als beloning de juiste weg is om het wachten te doorbreken. Ik denk dat genade en verantwoordelijkheid niet in tegenspraak zijn, maar bij elkaar horen.

Als alles genade is, dan zijn er dus geen dingen waar je recht op hebt. Wat er mag komen aan rijkdom en succes, is je geschonken als kado. Als alles genade is, ben je geen slachtoffer, maar kun je misschien zelfs die moeilijke situatie waarin je je bevindt, zien als gift, zien als iets wat je gegeven is om iets mee te doen. Als je alles als genade ziet, dan kun je ook nieuwe dromen dromen: niet meer rijkdom en succes, maar dromen dat jij iets kunt doen, dat je verantwoordelijkheid kunt nemen, dat je het goede kunt doen. En als dat dan je dromen zijn, als je er van droomt het goede te doen, als dat is waar je om geeft, dan zijn rijkdom en succes op een andere manier verzekerd. Als het goede doen is wat je wilt en je doet dat, kan niemand je dat afpakken, wat ze je ook kunnen aandoen. Wat er ook gebeurt, of je de nieuwe Messi wordt of alles bij je handen afbreekt, als je wilt wat je doet, als je wilt wat je krijgt, krijg je wat je wilt. Ik denk dat verantwoordelijkheid en genade niet met elkaar in tegenspraak zijn, maar elkaar nodig hebben.

Advertenties

One thought on “Verantwoordelijkheid

  1. Een boeiende tekst! Het is om over na te denken. Niet eenvoudig om daar goed mee om te gaan. Als je gezond bent, een inkomen en een dak boven je hoofd hebt, is het misschien ook nog weer anders.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s