Wanneer ben je getrouwd?

In Nederland is bij enquêtes de vraag naar je burgerlijke staat vaak een van de makkelijkste. In Zambia ligt dat anders.

Afgelopen zondagmiddag was ik aan het kijken bij een damwedstrijd. Na de wedstrijd was een van mijn damvrienden meteen verdwenen zelfs zonder ‘dag’ te zeggen. Nu had hij ook verloren, maar toch. De volgende dag vroeg ik hem er naar en vertelde hij dat hij snel naar huwelijkscursus had gemoeten. Dat verbaasde mij. Voor zover ik wist, was hij al lang getrouwd. Inderdaad was hij 26 jaar geleden al ‘traditioneel’ getrouwd, maar, nu hij en zijn vrouw al weer een paar jaar trouw naar de kerk gingen, had de priester hen uitgelegd dat ze daarmee nog niet echt getrouwd zijn. Voor de (Rooms-katholieke) kerk geldt je pas als getrouwd als je in de kerk getrouwd bent, en daarvoor moet je eerst op huwelijkscursus, en daar zijn ze dus nu mee bezig.

Je blijkt hier in Zambia op veel manieren te kunnen trouwen. ‘Traditioneel’ betekende in het geval van degene die nu voor de kerk gaat trouwen, dat hij met zijn broers en ooms met broers en ooms van zijn aanstaande een bruidsprijs onderhandeld heeft – een koe en een 8644658233_ce0cc24b12_zkalf in dit geval. En met de betaling van die prijs in geld was het huwelijk gesloten, zonder verder feest of ritueel.

Een andere damvriend vertelde dat hij aanvankelijk getrouwd was door te gaan samenwonen. De familie van zijn vrouw was daar niet zo blij mee, dus toen zijn ze ook nog maar een beetje traditioneel getrouwd, wat in het geval van de stam van zijn vrouw betekende dat er een ‘kitchen party’ was. Toen hebben ze het huwelijk ook nog laten inzegenen in hun Pinksterkerk.

Allebei mijn damvrienden vonden het heel vanzelfsprekend dat ze niet voor de wet zijn getrouwd. Ze zijn niet naar het gemeentehuis geweest. Dat doe je alleen als je veel geld hebt. Dan doe je tegenwoordig een ‘white wedding’ zoals op TV, met een officiële huwelijksakte, een witte bruidsjurk, een kerkdienst en trouwringen.

Sinds twintig jaar geleden zijn de regels voor erfenissen veranderd. Daarvoor kregen, als de man overleed, zijn broers en ooms alles, en bleven vrouw en kinderen berooid achter. Nu krijgen de kinderen de helft, zijn vrouw 20%, zijn ouders 20% en nog 10% voor inwoners in huis. In de steden schijnt dit goed nageleefd te worden, en wordt het ook afgedwongen door een speciale politie-eenheid. Een probleem is nog wel wanneer je dan getrouwd bent, aangezien zo weinig mensen voor de wet getrouwd zijn. Deze wet geldt als je zes maanden hebt samengewoond, maar wat doe je als je schoonfamilie na het overlijden van je man ontkent je ooit gezien te hebben? En op het platteland gaat de erfenis nog sowieso naar broers en ooms van de overledene.

Wanneer ben je getrouwd? We hebben studenten gehad die werkstukken hebben geschreven over het huwelijk, maar al deze dingen hebben zij nooit uitgelegd. Is dit voor hen dan zo vanzelfsprekend, dat ze hun definities maar gewoon uit Amerikaanse boeken overnemen? Zo ontdekken wij nu nog steeds (voor ons) nieuwe dingen in Zambia!

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s