Nieuw jaar, nieuw geld

Vanaf 1 januari heeft de Zambiaanse Kwacha drie nullen verloren. Ons favoriete dagmenu bij de Indiër kost nu niet ZMK 25.000 maar ZMK 25 – ongeveer vijf euro. Eigenlijk is de verandering niet zo heel groot. Bij het tankstation vroegen we altijd al om diesel voor 200 pin – en dat ‘pin’ staat dan voor duizend. Nu is het gewoon ‘200’ geworden. Maar bij het pinautomaat even een paar miljoen pinnen zit er dus niet meer in…

Pinautomaten geven sinds 1 januari de nieuwe briefjes uit; en zo langzamerhand begint het gebruik ervan door te sijpelen in de supermarkten en horeca. Kregen we in de eerste week van januari nog steevast oude kwacha’s als wisselgeld, nu zijn het steeds vaker de nieuwe briefjes. Helemaal zonder hobbels gaat de overgang niet. In het winkelcentrum zag ik achter de etalageruit van een slager het volgende briefje: “Onze service is langzamer als voorheen. Excuses hiervoor. Het wordt veroorzaakt door de nieuwe kwacha.” Een vergissing die je als winkelier niet wilt maken is een nieuw briefje van 100 kwacha als wisselgeld geven aan een klant, terwijl je een oud briefje bedoelde – het verschil tussen beide is bijna 15 euro. Dus dan maar wat beter opletten en er iets langer over doen.

De nieuwe biljetten en munten

De nieuwe biljetten en munten

Op de markten in kleinere plaatsen in Zambia kost de overstap nog meer moeite. Sommige marktlieden weigeren de nieuwe kwacha te accepteren als betaalmiddel of hebben meer uitleg nodig over de waarde van de nieuwe biljetten. Neem bijvoorbeeld de boer die zijn oogst aan het eind van het jaar voor 3 miljoen kwacha had verkocht en op 2 januari naar de bank ging om het geld op te halen. De bank gaf hem 3.000 kwacha in nieuwe biljetten, maar de boer wilde er niets van weten. “Hoe kan ik nou thuis komen met 3 duizend kwacha, terwijl we op 3 miljoen gerekend hadden? Wat zal mijn vrouw daar wel niet van zeggen!?” Uiteindelijk heeft hij het geld aangenomen, om het in de winkels aan de hoofdstraat om te wisselen voor oude kwacha’s, uit angst anders thuis een pak slaag te krijgen…

Informatievoorziening is lastig in een land waar niet iedereen kan lezen, en niet iedereen beschikking heeft over radio of tv. Een vrouw uit een arme wijk in Lusaka zegt in de krant: “We hebben wel wat posters gezien, en gehoord dat er iets in de krant stond, maar die kunnen wij niet betalen.” Inmiddels is de eerste fraudeur die met nep kwacha’s wilde betalen ook al opgepakt. Hij had afbeeldingen van de voor- en achterkant van de nieuwe briefjes uit het voorlichtingsmateriaal geknipt en aan elkaar geplakt. Dat werkte dus niet.

Voor het eerst sinds lange tijd is er ook weer muntgeld in omloop gebracht. De caissières in de supermarkt voelen zich nog wat onwennig met de munten en geven liever briefjes als wisselgeld. Ook de schrijver van een ingezonden brief heeft het niet zo op de munten: “Voor vrouwen is muntgeld geen probleem, die hebben een handtasje. Maar voor mannen is het anders!” Hij voorziet dat mannen die met muntgeld op zak lopen dat in de loop van de dag verliezen – en dat er dus her en der geld op straat ligt. “Voel je vrij om dat geld op te pakken, het is niet zoals met briefjes die je op straat vindt en die behekst zijn,” voegt hij geruststellend toe.

Tot 30 juni 2013 is het nog toegestaan om oude kwacha’s te gebruiken – ik ben benieuwd of dan iedereen gewend is aan het nieuwe geld!

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s