Bijzonder kerkenwerk in Zambia

Hoog bezoek uit Nederland vorige week hier in Lusaka: Corrie van der Ven van Kerk in Actie en Arjan Plaisier, scriba van de PKN, kwamen op bezoek om het contact met de verschillende projecten in Zambia te onderhouden. Als gastheer en gastvrouw op Justo Mwale mochten wij met hen meereizen.

Swingende gospelmuziek op een zonovergoten binnenplaats. Vrouwen dansen. Eén van hen houdt mijn hand vast en ik dans ook. Het is feest vandaag; een diploma-uitreiking. De toespraken zijn geweest, de cadeaus overhandigd, het koor heeft gezongen – nu is het tijd voor ontspanning.

De diploma-uitreiking die we afgelopen zaterdag meemaakten was voor studenten van TEEZ, Theological Education by Extention Zambia – theologische vorming voor gemeenteleden, zouden wij in Nederland zeggen. Op vrijdag maakten we in Kitwe al kennis met tutoren en studenten van de TEEZ-cursussen. ʽIk liep achter, ik wist eigenlijk niet waarom ik naar de kerk kwam,ʼ vertelt één van de cursisten, ʽNu schiet het Christendom wortel in mij.ʼ De cursussen gaan over theologie en cursisten leren er preken, diensten begeleiden, pastoraal werk en het leiden van kringen en bijbelstudies.

Voor predikanten is de opleiding voor gemeenteleden een uitkomst. Een predikant vertelt: ʽIk ben hier predikant voor drie gemeentes. De cursussen van TEEZ hebben me geholpen de kerk zelfs te laten groeien. Ik heb een aantal mensen die kunnen voorgaan in een dienst of kunnen helpen bij het pastoraat. Dat helpt echt.ʼ Soms duurt het even voordat een predikant het nut van de cursussen ziet, zegt een ander. ʽAls je net begint als dominee ben je zo enthousiast dat je alles zelf wilt doen. Sommige dominees denken er nog steeds zo over en zien de meerwaarde van TEEZ niet. Maar steeds meer predikanten realiseren zich dat dominee-zijn niet over jou gaat, maar over het welzijn van de gemeente.ʼ

Het zijn niet alleen predikanten die enthousiast zijn over het werk van TEEZ. De cursisten merken hoe hun geloof verandert en groeit. ʽDeze cursussen hebben mij echt de ogen geopend,ʼ vertelt een cursist, ʽAls ik vroeger een vrouw iets in de kerk zag vertellen dacht ik: “Hoe doet ze dat toch, dat praten voor een hele groep?” Ik wist altijd wel iets te bedenken om er onderuit te komen als het mijn beurt was. Toen werd ik als ouderling gekozen en moest ik wel in het openbaar spreken. Ik ben begonnen met een cursus voor het leiden van kringen, en dat heeft erg geholpen.ʼ De vaardigheden die ze in de cursussen opdoen zijn niet alleen nuttig in het kerkenwerk. ʽDe cursus pastoraat die ik heb gedaan helpt me ook bij het opvoeden van mijn kinderen. En als mijn vriendinnen ergens mee zitten kan ik hen soms ook helpen.ʼ

Ik dans, maar ik voel me wat ongemakkelijk. Niet zo stijf in de benen als de mannen die ergens achter me staan, maar toch. De warme hand in de mijne voelt oncomfortabel. Hoe lang blijven we zo dansen? Moet ik iets zeggen, of haar aankijken? Ik had haar hand alleen gepakt om haar te feliciteren… Ze kijkt terug, een tikkeltje uitdagend. Een sterke vrouw, niet bang. Waarom zou ze hier zijn?

TEEZ organiseert niet alleen cursussen voor ‘gewone’ gemeenteleden, maar is ook actief in gevangenissen. Ook daar is behoefte aan theologische vorming. In het hoofdkantoor van TEEZ hangen indrukwekkende tekeningen van gevangenen: een naam; een paar feiten over familie en kinderen; trefwoorden die iets zeggen over wat zorgen baart of plezier geeft; en een tekening. ʽLoved and called by God,ʼ staat eronder. Ook al zit je in de gevangenis, ook al heb je veel misdaan – ook jij bent geliefd en geroepen door God.

Op zaterdag worden we door de mensen van TEEZ meegenomen naar een vrouwengevangenis in Kitwe. Tien vrouwen krijgen vandaag een diploma. Dit keer niet voor een cursus in theologie, maar voor een opleiding die hen voorbereidt op het leven buiten. Docenten van de Chipembi Farm landbouwschool hebben hen geleerd om groenten te telen en dieren te verzorgen. Ze kennen verschillende manieren om compost te maken en zijn dus straks niet afhankelijk van dure kunstmest. In de tuin buiten de muren van de gevangenis brengen ze hun kennis in de praktijk. Trots laten ze ons hun veldje met uien, wortelen en witte kool zien. Het levert nu al een klein zakcentje op waarmee ze het leven in de gevangenis iets kunnen vergemakkelijken.

We dansen. Straks heb ik het weer gezien; stap in de auto en rijd naar huis. Zij niet. Zij blijft hier, op deze binnenplaats met zes gebouwen er omheen en daaromheen een dikke, hoge muur. Wat zou ze doen als wij weg zijn? Naar het naaiatelier? Of werken in de tuin? Om half zes moet ze binnen zijn in één van de drie slaapzalen met matrassen op de vloer. Tot het licht uitgaat is er nog tijd voor bijbelstudie, lezen of radio luisteren. Ik ga straks naar huis, zij blijft hier…

Advertenties

One thought on “Bijzonder kerkenwerk in Zambia

  1. Dit verhaal vandaag nog weer eens gelezen. Mooi, duidelijk en leerzaam. Ook inspirerend. Bedankt, Hannie

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s